خبر فوری

سیستم کنترل سرعت، دلیل اصلی حادثه مرگبار قطار در اسپانیا

 نظرها
سیستم کنترل سرعت، دلیل اصلی حادثه مرگبار قطار در اسپانیا
Euronews logo
اندازه متن Aa Aa

بیست سال پیش زمانی که نخستین مسیر قطارهای سریع السیر بین مادرید و سویا راه اندازی شد، ساخت شبکه ای از قطارهای مدرن، سریع و راحت در اسپانیا غیر قابل تصور بود. اما اکنون، شبکه ای به درازای ۳۱۰۰ کیلومتر، سالانه، وظیفه جابجایی نزدیک به ۲۳ میلیون مسافر را با سرعت متوسط ۲۲۲ کیلومتر در ساعت، به عهده دارد. این شبکه طولانی ترین مسیر قطارهای سریع السیر در اروپا و دومین پس از چین در جهان است.

باوجود بحران کمرشکن اقتصادی، طی سال ۲۰۱۳ از دو مسیر تازه بهره برداری شد. نخست در ماه ژانویه مسیر بارسلون- فیگرس، اسپانیا را از طریق فرانسه به شبکه اروپایی قطارهای سریع السیر متصل کرد. کمتر از شش ماه بعد، مسیر مادرید- آلیکانته، راه پایتخت اسپانیا به مدیترانه نیز هموار شد.

بین سال های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۳ خطوط قطارهای سریع السیر در اسپانیا ۵ برابر شده است. از سال ۲۰۱۱ بخشی از مسیر قطارهای سریع السیر در مناطق شمال غربی اسپانیا فعال شده، اما هنوز ارتباط مستقیم با مادرید از طریق قطارهای معمولی بر قرار است.

حادثه مرگبار عصر چهارشنبه، در سه کیلومتری شهر سانتیاگو دو کومپوستلا رخ داد. دقیقا در محل پیچی که سرعت مجاز ۸۰ کیلومتر در ساعت است. قطار آلویا اس.۷۳۰ در لحظه سانحه نزدیک به ۱۹۰ کیلومتر در ساعت سرعت داشت.

برای بررسی ابعاد و چگونگی این حادثه، ریکارد ریول، مهندس راه و سازه و رئیس انجمن اشاعه استفاده از وسائط نقلیه عمومی از بارسلون اسپانیا با ماست.

به عنوان اولین سوال از وی می پرسیم: سلام، اگرچه نتیجه گیری هنوز زود است اما برخی از ابعاد سانحۀ قطار روشن شده است. قطار سانحه دیده، قطاری باسرعت بود اما قطار پرسرعت یا آنچه در اسپانیا به نام «آوی» شناخته می شود نبود، تفاوت این دو قطار چیست؟

ریکارد ریول: اساسا سرعت حداکثر این قطار با ۲۵۰ کیلومتر در ساعت کمتر از قطار پرسرعت «آوی» است اما قابلیت تردد بر روی ریلهای قطار پرسرعت و نیز معمولی را دارد.

یورونیوز: با این وصف این قطار با سرعت ۱۹۰ کیلومتر در ساعت چگونه می توانست در نقطه مورد نظر در ایستگاه قطار کومپوستلا از حرکت بیایستد؟

ریکارد ریول: توقف به موقعه این قطار با این سرعت و در ریل قطار پرسرعت مثل میسر مادرید بارسلون و یا مادرید سویل ممکن نیست. سرعت قطار در ریل و ایستگاه سانتیاگو دو کومپوستلا همیشه تحت کنترل نیست بلکه گاه به گاه کنترل می گردد.

یورونیوز:آیا این سیستم کنترل اتوماتیک است؟

ریکارد ریول: بله سیتم اتوماتیک است و فقط وقتی که قطار در ریل پرسرعت از سرعت مجاز عبور می کند سیستم کنترل مرکزی هشدار تضمین می کند تا سرعت قطار همیشه پایین تر از سرعت مجاز باقی بماند.

یورونیوز: وقتی که سیستم کنترل فعال است و قطاری از سرعت مجاز عبور می کند چه اتفاقی می افتد؟

ریکارد ریول: در سیستم کنترل دائمی مثل اِرتمس(ERTMS )، سیستم مدیریت ترافیک ریلی اروپا، قطارهایی که ذره ای از سرعت مجاز عبور می کنند بطور خودکار متوقف می شوند. و این تنها در ریل های پر سرعت اتفاق می افتد. چنین سیستمی در مسیر اورنس و سانتیاگو وجود دارد اما سه تا چهار کیلومتر مانده به ایستگاه قطار سانتیاگو دیگر کار نمی کند چرا که مسیر باقی مانده به ایستگاه خط آهنی معمولی است و نه پرسرعت. همین تفاوت باعث حادثه قطار شد.

یورونیوز: نقش قوس ریل در این تصادف چه بوده است؟ آیا پیچی که خط آهن، کمی مانده به ایستگاه قطار به خود می گیرد باعث حادثه ای به این بزرگی شده است؟ آیا در ریلی پرسرعت وجود چنین قوسی معمولی است؟

ریکارد ریول: در جاهای شلوغ و پرتردد ایجاد چنین قوسی توجیه پذیر است. خط آهن های پرسرعت چنین قوسی دارند، دقیقا به این دلیل که قطار در ایستگاه مورد نظر آرام گیرد. انچه مهم است این است که این قوس ریل نه تحت پوشش سیستم دائمی کنترل سرعت و هشدار دهنده بوده است و تحت پوشش سیستم دائمی کنترل سرعت و هشدار دهنده موقت.

مشکل، مشکل ریل نیست بلکه شاید سیستم هشدار دهنده است. این سیستم باید قابلیت تطبیق با هر نوع خط آهن، چه پرسرعت و چه معمولی را داشته باشد. حتی قطار پرسرعت در خط آهن مستقیم و راست نیز باید در نزدیکی شهر وارد ریل معمولی شود. پس مشکل، مشکل پیچ و قوس نیست بلکه مشکل امنیت خط آهن است.

یورونیوز: مسئولان راه آهن اسپانیا برای این حادثه پروندۀ جداگانه ای باز کرده اند. آیا به نظر شما این کافی است؟

ریکارد ریول: به نظرم باید تحقیقاتی مستقل از وزارتخانه صورت گیرد و نتایج تحقیقات تطبیق داده شوند و اشتباهات مشخص شوند. اشتباهات ریلی معمولا مولد تنها یک خطا نیست بلکه معلول سلسله خطاهایی است. پس باید تحقیقات، همانند حادثه لیموژ-پاریس، جامع و مستقل باشد و سیستم کنترل خودکار بهبود یابد.

یورونیوز:اسپانیا به لحاظ وسعت خط آهن پرسرعت دومین کشور در دنیاست. آیا پس از این حادثه کل مسیرهای خط آهن پرسرعت اسپانیا باید از نو طراحی و بازنگری شوند؟

ریکارد ریول: اولین مهم در خط آهن های پرسرعت و معمولی امنیت مسافران است. از این روی تمام پروتوکل ها و از همه مهمتر سیستم هشدار دهنده باید بررسی شوند مثل هواپیماها. اگر لازم شد ساخت خط آهن های جدید تا ایجاد ساز و کارهای جدید باید متوقف شود. در پایان باید گفت که سفر با قطار از دیگر سفرهای زمینی امن تر است.

وب‌سایت یورونیوز دیگر در مرورگر Internet Explorer در دسترس نخواهد بود. این مرورگر دیگر از سوی مایکروسافت پشتیبانی نمی‌شود. توصیه می‌کنیم از مرورگرهای دیگری مانند گوگل کروم، فایرفاکس و سافاری استفاده کنید.