خبر فوری

ره آورد توقف تولید اورانیوم ۲۰ درصدی برای ایران، منطقه و غرب

 نظرها
ره آورد توقف تولید اورانیوم ۲۰ درصدی برای ایران، منطقه و غرب
اندازه متن Aa Aa

در سوم آذرماه، شش قدرت بزرگ جهان و ایران در ژنو به توافقی رسیدند که بر اساس آن به ده سال کشمکش میان ایران و جهان درباره برنامه هسته ای این کشور پایان داده شد. یکی از مهمترین مفاد این توافقنامه، تعلیق روندغنی سازی ۲۰ درصدی اورانیوم بود که اجرای این بند از توافقنامه، از روز دوشنبه ۳۰ دی ماه آغاز شد و خبر مربوط به ان از سوی ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی تایید گردید.

بر اساس این توافقنامه، ایران پذیرفت که تولید اورانیوم غنی شده ۲۰ درصدی را متوقف کرده و فرایند رقیق سازی بخشی از اورانیوم غنی شده با غلظت بیست درصد را آغاز کند و همچنین فعالیتهای غنی سازی در تاسیسات هسته ای نطنز و فوردو را غیرفعال سازد.

در مقابل شش قدرت بزرگ نیز متعهد شدند طی شش ماه بیش از ۵ میلیارد یورو از دارایی های بلوکه شده ایران را آزاد کنند، محدودیتهای ایران در صادرات پتروشیمی را لغو کرده و فعالیت ایران در بازارهای پتروشیمی، طلا و فلزات گرانبها را مجاز بشمارند.

با این وجود بسیاری از تحریم ها علیه ایران همچنان به قوت خود باقیست و ایران همچنان از ۲۲ میلیارد یورو از درآمد حاصل از فروش نفت برای شش ماه محروم است و بخش عمده دارایی های ایران در خارج از کشور نیز که مبلغ آن ۷۴ میلیارد یورو اعلام شده، همچنان بلوکه باقی خواهد ماند.

برای حذف تمام تحریمها، دولت ایران باید فعالیت بخش عمده ای از فعالیتهای هسته ای اش را متوقف کند. قدرتهای غربی خواهان کاهش قابل توجه تعداد سانتریفوژها از ۱۹ هزار سانترفوژ کنونی به حداکثر ۴ هزار هستند. توقف قطعی فعالیت تاسیسات غنی سازی اورانیوم فوردو نیز دیگر خواسته آنان است.

حذف این مقدار از تحریمها نیز بر زندگی روزمره ایرانی ها تاثیر خواهد گذاشت. وضعیت اقتصاد این کشور به دلیل تحریمها رو به وخامت است. میزان تورم به ۴۰ درصد و نرخ بیکاری به بیش از ۲۰ درصد رسیده و بخش خصوصی تنها می تواند از نیمی از توانش استفاده کند. با این حال ایرانی ها این حرکت دولت را شروعی خوشایند می دانند و به آینده امیدوارند.

گفتگو با رضا تقی زاده، تحلیلگر مسائل سیاسی

در نخستین روز از اجرای توافق نامه موقت بین ایران و پنج بعلاوه یک، رشته اقداماتی از جمله اعلام توقف غنی سازی بیست درصدی اورانیوم گامی مهم در راستای اعتمادسازی بین ایران و جامعه جهانی تلقی می شود. آیا این گام تضمینی عملی برای پایان دادن به چالش هسته ای ایران هست یا نه؟ در اینباره، نیما قدکپور از بخش فارسی یورونیوز با رضا تقی زاده تحلیلگر سیاسی و آگاه به مساله هسته ای ایران گفتگویی انجام داده است:

یورونیوز: آقای تقی زاده، با خبر شدیم که اتحادیه اروپا در همین راستا، یک سری از تحریم ها را علیه ایران تعلیق کرده است، نظرتان راجع به این موضوع چه هست؟

رضا تقی زاده: تعهداتی است که جامعه اروپا و آمریکا در قبال ایران و اقدامات داوطلبانه آن داشتند با تعلیق غنی سازی با غلظت بیست درصد در فردو و نطنز و همینطور بقیه تعهداتی که ایران پذیرفته بود، منجمله توقف کار در رآکتور آب سنگین اراک، جامعه اروپا هم مکلف به انجام تعهداتی است که متقابلا پذیرفته است. به این علت، این تقلیل تحریم ها بصورت تشریفاتی، امروز در بروکسل مورد تصویب قرار گرفته است. این گام کوچکی است از طرف اروپا در سمت ایران ولی گام بزرگی است که ایران برمی دارد برای برگشتن از مرحله ای که می توانست ایران را به یک قدرت نظامی اتمی تبدیل بکند بنابراین در منطقه از اهمیت بسیاری برخوردار است.

یورونیوز: اما آقای تقی زاده، آیا چنین آغازی برای اجرای توافق می تواند از لحاظ فنی و سیاسی شروع امیدوارکننده ای باشد یا نه؟

رضا تقی زاده: بدون تردید. به نظر می رسد دو طرف داوطلبانه در یک مسیر مناسب گام برداشته اند. قدم کوچکی طی شده ولی نتایج آن می تواند برای صلح منطقه و برای خلع سلاح اتمی در بقیه دنیا حائز اهمیت باشد.

یورونیوز: از صلح در منطقه حرف زدید، به نظرتان چه چالشهایی در راه نهایی شده این توافق و ادامه مسیر مذاکرات وجود دارد؟

رضا تقی زاده: دولت ایران بخش کوچکی است از حاکمیت جمهوری اسلامی. شاخه های اصولگرای جمهوری اسلامی بخصوص نظامی ها و اصولگرایانی که در مجلس هستند، با این توافق روی موافق ندارند و آنها تصور می کنند که این توافق در میانه راه، ساقط خواهد شد.

در منطقه، کشور عربستان و همینطور اسراییل، مخالف پیشرفت مرحله کنونی به مرحله نهایی هستند. بنابر این، آنها هم با استفاده از قدرتهای خودشان، بخصوص در ارتباط با تصمیمهای آمریکا وارد عمل خواهند شد.

مخالفان در کنگره آمریکا تعدادشان بمراتب بیشتر از موافقینی هست که از توافق موقت حمایت کردند. بنابراین، این دو عامل یکی در داخل و در خارج در طول زمانی که پیش رو خواهد بود، تلاش خواهند کرد که از پیشرفت این مذاکرات، ممانعت به عمل بیاورند، ولی به نظر می رسد اگر دولت آقای اوباما و همینطور دولت روحانی از حمایت کافی در داخل کشورهای خودشان برخوردار باشند، می توانند این گام را به مرحله نهایی و دوم ببرند و منطقه را از یک بحران اتمی به یک مرحله ثبات بیشتر سیاسی منتقل کنند.

وب‌سایت یورونیوز دیگر در مرورگر Internet Explorer در دسترس نخواهد بود. این مرورگر دیگر از سوی مایکروسافت پشتیبانی نمی‌شود. توصیه می‌کنیم از مرورگرهای دیگری مانند گوگل کروم، فایرفاکس و سافاری استفاده کنید.