خبر فوری

کناره گیری خوان کارلوس از پادشاهی و چالش های جانشین وی

 نظرها
کناره گیری خوان کارلوس از پادشاهی و چالش های جانشین وی
اندازه متن Aa Aa

خوان کارلوس، پادشاه اسپانیا از تصمیم خود برای کناره گیری از سلطنت خبر داده است. دلیل این کناره گیری بعد از نزدیک به ۳۹ سال سلطنت، ضعف جسمانی و بیماری عنوان شده است و فیلیپه، پسر ارشد خوان کارلوس، جانشین وی خواهد شد.

پادشاه اسپانیا می گوید این تصمیم را در ماه ژانویه و همزمان با جشن تولد ۷۶ سالگی اش گرفته است.

خوان کارلوس توسط ژنرال فرانکو به شاهزادۀ اسپانیا ملقب شده بود و طبق دستور دیکتاتور اسپانیا، بعنوان پادشاه بعد از مرگ ژنرال فرانکو، سلطنت را دوباره در اختیار می گرفت. خوان کارلوس که در دوران بیماری ژنرال فرانکو، در فاصلۀ سالهای ۱۹۷۴ تا ۱۹۷۵ رییس دولت موقت بود، بعد از رسیدن به قدرت، دموکراسی را در این کشور حاکم و تغییرات زیادی در سیستم حکومت اسپانیا ایجاد کرد.

وارث فرانکو که دو روز بعد از مرگ دیکتاتور سابق اسپانیا، به تخت سلطنت رسید، به داشتن رابطۀ نزدیک با مردم اسپانیا شهرت دارد اما طی سال های اخیر، انتقادهای زیادی از سوی مردم در مورد رفتار وی صورت گرفته بود.

یکی از این انتقادها در بحبوحه بحران اقتصادی، به حضور وی برای شکار فیل در بوتسوانا در سال ۲۰۱۲ بود که پادشاه را مجبور به عذرخواهی از مردم کرد. این انتقادها زمانی که وی مجبور به عمل جراحی به دلیل سقوط در جریان این شکار شد و از انجام وظایف خود ناتوان بود، شدت گرفت.

خوان کارلوس با عذرخواهی از مردم، قول داد که دیگر چنین اتقافاتی تکرار نخواهد شد و به روی انجام وظایف خود متمرکز می شود.

این تنها مشکل پادشاه اسپانیا نبود. سوءاستفاده از قدرت توسط خانوادۀ سلطنتی و اختلاس مالی که پای تعدادی از اعضای خانوادۀ خوان کارلوس را هم به میان کشید، بر کاهش محبوبیت وی در میان مردم افزود.

پاملا دو مالورکا، دختر پادشاه اسپانیا به همراه همسرش برای ادای توضیحات در مورد پولشویی به دادگاه فراخوانده شد و به فساد مالی متهم بود.

همزمان، در صحنۀ سیاسی کشور، استقلال طلبان کاتالان خواستار برگزاری همه پرسی برای استقلال این منطقه از اسپانیا شدند. این درخواست مستقیما پادشاهی اسپانیا را بعنوان ضامن وحدت کشور درگیر این چالش کرد.

آرتور ماس، رییس دولت محلی کاتالونیا این همه پرسی را برای نهم نوامبر سال جاری اعلام کرده است. امری که بر خلاف قانون اساسی اسپانیاست اما کاتالانی ها بر اجرای این همه پرسی اصرار دارند.

بنظر می رسد عدم موفقیت حزب سوسیالیست و حزب مردم که هر دو از پادشاهی حمایت می کنند،اعلام تصمیم کناره گیری خوان کارلوس را تسریع کرده باشد.

ممکن است رای نسبتا بالای احزاب جمهوریخواه و ضد پادشاهی، در انتخابات پارلمان اروپا، خاندان سلطنتی را به تسریع تغییرات به منظور اصلاح چهرۀ خود در میان مردم سوق داده باشد.

ماریانو راخوی، نخست وزیر اسپانیا و آلفردو پرز روبالکابا، رهبر حزب سوسیالیست این کشور پیش تر در جریان تصمیم کناره گیری پادشاه اسپانیا قرار گرفته بودند. نخست وزیر، برای فراهم کردن مقدمات این انتقال قدرت به فیلیپه ششم، از تشکیل یک جلسۀ فوق العاده با حضور وزرای دولت خبر داده و اظهار امیدواری کرده است که پارلمان هر چه زودتر بر پادشاهی فیلیپه ششم مهر تایید بزند.

هنوز تاریخ دقیق این کناره گیری اعلام نشده اما قرار است انتقال تاج و تخت به فیلیپه ششم در ماه ژوئن برگزار شود. پادشاه آینده از هم اکنون باید برای مقابله با مشکلاتی نظیر استقلال طلبی کاتالان ها، نارضایتی مردم از وضعیت اقتصادی کشور و بهبود چهرۀ خاندان سلطنتی خود را آماده کند.

گفتگو با آنتونی گوتیرز روبی، تحلیلگر سیاسی در بارسلون

یورونیوز: آیا اعلام کناره گیری پادشاه یک خبر فوق العاده است یا اینکه از پیش زمینه های آن آماده شده بود؟

آنتونی گوتیرز روبی: یک خبر تعجب برانگیز است اما نظر عمومی بر این است که پادشاه از مدت ها پیش برای این کناره گیری خود را آماده کرده بود. خاندان سلطنتی و خود پادشاه شخصا، بر این امر که نمی تواند دوباره محبوبیت و شهرت گذشته را دوباره به دست بیاورد، واقف است. مساله ای که برای قرار داشتن بر راس قدرت در کشور لازم و ضروری است. فکر می کنم که پادشاه از مدت ها پیش به امکان کناره گیری فکر می کرد. شاید او قصد داشت این کناره گیری را به زمانی موکول کند که به دلایل فیزیکی و جسمی او مرتبط بشود. به این ترتیب، اگر بخواهیم از جنبۀ زیبا شناختی نگاه کنیم، شخصیت تاریخی و اقداماتی که کرده است، همچنان باارزش باقی می ماند.

یورونیوز: چرا دقیقا اکنون این تصمیم اعلام می شود آنهم درست زمانی که بنظر می رسد انتخابات پارلمانی اروپا از پایان سیاست دوقطبی در اسپانیا خبر می دهد؟

آنتونی گوتیرز روبی: من فکر می کنم که این آخرین فرصت و امکان برای تقویت دوبارۀ این نهاد بود. نباید فراموش کنیم که این مساله به رییس کشور مربوط می شود. پادشاهی نیاز به تجدید حیات و نیروی تازه داشت. آینده روشن خواهد کرد که آیا جانشین پادشاه خواهد توانست مشکلات جامعۀ اسپانیا را حل کند یا نه. آنچه حتی بیشتر از ادامه یا انتقال قدرت، ضروری به نظر می رسد تغییر یا بهبود بنیان هاست. باید بدرستی بفهمیم که در چه روند و سیستمی قرار داریم. آیا در یک فرایند تشکیل دهنده و تغییر دهنده هستیم یا یک فرایند ادامه دهندۀ همان چیزهای موجود. این بزرگترین چالش پادشاه آینده و قدرت های سیاسی اسپانیا خواهد بود.

یورونیوز: شاهزاده فیلیپه، رییس کشور خواهد شد. رییس نهادی که چهرۀ آن اخیرا در جامعه مخدوش شده است. چه موانع مهمی بر سر راه پادشاه جدید خواهد بود؟

آنتونی گوتیرز روبی: اولین اصل، انجام تغییراتی است که پدر او در زمینه های سیاسی، فرهنگی و حتی شخصی انجام نداده است. شفاف سازی در تمام زمینه ها، چشم پوشی از امتیازات و در خدمت پارلمان بودن از جمله کارهایی است که پادشاه جدید باید انجام دهد. رییس خاندان سلطنتی تنها کسی است که تصمیم می گیرد پادشاه چگونه باید رفتار کند. رییس کشور باید تصمیم بگیرد که یا در خدمت پارلمان باشد یا به خاندان سلطنتی خدمات رسانی کند. این مساله برای تغییرات بسیار مهم است.

یورونیوز: نهادهای اجتماعی و سیاسی بویژه ملی گرایان و مخالفان پادشاهی از هم اکنون بسیج شده اند. این امر چه تاثیراتی خواهد داشت؟

آنتونی گوتیرز روبی: من فکر می کنم که جامعۀ اسپانیا در پی یک روند مبتنی بر قانون اساسی است. آنچه که مهم است، حد این تغییرات است و اینکه چه مسایلی باید تغییر یابد. این مباحثی است که وجود دارد اما نادیده گرفتن این خواستۀ جامعۀ اسپانیا از سوی خاندان سلطنتی و در راس آن، شاهزاده فیلیپه، اشتباه بزرگی خواهد بود. جامعۀ اسپانیا، خواهان بازسازی، نوسازی و بازبینی قانون اساسی منطبق بر قانون در این کشور است.

یورونیوز: آیا فکر می کنید که خاندان سلطنتی برای ادامۀ حیات خود، زمان خطرناکی را طی می کند؟

آنتونی گوتیرز روبی: چنانچه پادشاه جدید، حتی علیرغم میل خود و خاندان سلطنتی، تغییراتی را که جامعۀ اسپانیا خواهان ان است، در چارچوب قانون اساسی صورت دهد، فکر می کنم که این روند مثبت خواهد بود. در آنصورت، هم برای خود وی و هم برای اسپانیا از خطر به یک شانس تبدیل می شود.

وب‌سایت یورونیوز دیگر در مرورگر Internet Explorer در دسترس نخواهد بود. این مرورگر دیگر از سوی مایکروسافت پشتیبانی نمی‌شود. توصیه می‌کنیم از مرورگرهای دیگری مانند گوگل کروم، فایرفاکس و سافاری استفاده کنید.